|
Angstig
gedrag
Angstig gedrag bij honden kent velerlei oorzaken maar ook diverse
verschijningsvormen. Bij een angstige hond denkt u wellicht in
eerste instantie alleen of vooral aan een hond die zijn staart
tussen de poten drukt, een lage houding aanneemt en/of probeert te
vluchten. Veel angstige honden vertonen inderdaad dit soort gedrag;
deze vormen komen voort uit zogenaamde passieve verdedigende
reflexen. Dat wil zeggen dat de hond wanneer hij zich bedreigd
voelt, probeert de bedreiging uit de weg te gaan door zich zo klein
en onderdanig mogelijk te tonen en/of door te vluchten.
Maar: angst of onzekerheid bij honden kan zich ook uiten door het
tegenovergestelde gedrag (actieve verdedigende reflexen). In dat
geval toont de hond zich, wanneer hij zich bedreigd voelt, juist
heel stoer. Hij gromt en/of blaft, de haren op zijn rug komen
overeind, zijn staart staat hoog en de hond maakt zich zo groot
mogelijk. U kunt dit vergelijken met sommige mensen, die zich heel
stoer voordoen om hun eigen verlegenheid te "overschreeuwen". Bij
honden is er bij dit gedrag vaak sprake van "geconditioneerde
(=aangeleerde) dominantie". De hond toont zich dus heel dominant,
terwijl hij eigenlijk heel onzeker of zelfs angstig is. Dit kan het
gevolg zijn van een leerproces; de hond heeft dan meermalen ervaren
dat de "bedreiger" afdruipt wanneer de hond zich dominant voordoet,
dreigt aan te vallen of zelfs daadwerkelijk aanvalt. Vaak zien we
bij een hond die geconditioneerd dominant gedrag vertoont,
tegenstrijdige signalen. Bijvoorbeeld: zijn nekharen komen overeind
(groot maken = dominant/actief verdedigend), maar zijn staart wijst
naar beneden (klein maken = onderdanig/passief verdedigend).
Angst bij honden kan voortkomen onder andere uit (een combinatie
van):
Genetische aanleg
Eventueel in combinatie met het imiteren (als jonge pup) van het
angstige gedrag van de moederhond
Een slechte inprenting / socialisatie
Tot zo’n 12 weken oud doorloopt iedere hond de zogenaamde
inprentings- en socialisatieperiode, ofwel primaire
socialisatieperiode. In deze “gevoelige” perioden staat de hond open
om te leren wat er normaal is in het leven en wat niet. Dit is als
het ware zo voorgeprogrammeerd. Daarom is het heel belangrijk om een
jonge pup met van alles te laten kennismaken (drukke mensenmenigte,
lawaai, andere beesten, andere honden, kinderen, bezoekers, verkeer
enzovoort). Hoe meer een jonge pup opdoet aan positieve ervaringen
hoe beter. Hij zal dan later tegenover die dingen waarmee hij als
jonge pup uitgebreid en op een positieve manier heeft kennisgemaakt
op een ontspannen, vrolijke manier reageren. Heeft een hond de
eerste 1 tot 3 maanden van zijn leven weinig kennisgemaakt met
allerlei zaken, dan is de kans groot dat hij op latere leeftijd
angstig zal zijn (en blijven!) voor deze zaken. Overigens: het
socialisatieproces stopt niet abrupt op de leeftijd van 3 maanden.
Wanneer een pup op jonge leeftijd bijvoorbeeld prima is
gesocialiseerd met allerlei andere honden maar in de periode tussen
3 en 6 maanden geen (of vervelende) ervaringen opdoet met andere
honden, dan kan het oorspronkelijk positieve effect van een goede
socialisatie weer teniet worden gedaan.
Een traumatische ervaring
Honden kunnen angsten overhouden aan ingrijpende gebeurtenissen,
zoals een auto-ongeluk, een ernstig gevecht met een andere hond, al
dan niet opzettelijke mishandeling enzovoort.
Wanneer u een hond heeft die angstig gedrag vertoont, dan raden wij
u aan de hulp van deskundige gedragsbegeleiders in te schakelen
wanneer dit gedrag van uw hond gepaard gaat met een hoge mate van
stress en/of agressie. In dit geval kan (goed bedoelde) verkeerde
begeleiding van de hond namelijk al snel leiden tot verergering van
het probleem en tot ongelukken!
Wanneer uw hond wel eens ergens bang voor is, zonder dat er sprake
is van regelmatig terugkerende grote stress en/of agressie, dan
heeft u wellicht iets aan de volgende adviezen:
Troost uw hond nooit wanneer hij angstig gedrag vertoont!
Hoe begrijpelijk en menselijk troosten van een angstig dier ook is,
het werkt absoluut averechts. Immers: de hond verstaat uw uitleg dat
er geen reden is om bang te zijn niet, het enige dat hij hoort is
dat u vriendelijk/belonend klinkt. U beloont de hond dus (onbedoeld)
voor zijn angstige gedrag, waarmee u bevestigt dat dat gedrag is wat
u graag van de hond wilt zien. Belonen van gedrag leidt altijd tot
herhaling en intensivering van dat gedrag; uw hond zal dus steeds
vaker en heftiger angstig gedrag laten zien!
Stel u in plaats van troostend juist kordaat en vrolijk op wanneer
uw hond bang is.
Wanneer uw hond u als zijn leider ziet en u laat zien dat er geen
enkele reden is om bang te zijn (door vrolijk en zonder aarzeling
gewoon recht op "het gevaar" af te gaan), dan draagt u ertoe bij uw
hond over zijn angst heen te helpen. Neem een houding aan die
uitstraalt "kom op, stel je niet aan" en beloon de hond pas op het
moment dat die besluit om ondanks zijn angst toch maar met u mee te
lopen. Wanneer u op dat moment met uw stem beloont, zorg er dan voor
dat u oprecht vrolijk en dus niet geruststellend/troostend klinkt.
Welke beloning u ook gebruikt, zorg dat de timing van die beloning
precies goed is.
Het is dus niet goed om een hond die al angstig gedrag vertoont, af
te leiden met iets lekkers of een speeltje! Dan beloont u immers
precies het gedrag dat u niet wilt zien en beloond gedrag zal zich
steeds vaker en heftiger herhalen. Wat wel kan is om te proberen het
ontwikkelen van angstig gedrag vóór te zijn. Bijvoorbeeld: wanneer
uw hond bang is voor andere honden en u ziet in de verte een andere
hond naderen, doe dan iets met uw hond dat hij heel leuk vindt
(vóórdat uw hond de eerste tekenen van angst of opwinding i.v.m. de
naderende hond vertoont!). Speel met hem met een balletje of laat
hem simpele gehoorzaamheidsoefeningetjes doen waarbij u beloont met
iets lekkers. Stop het spel/de beloning zodra uw hond toch angstig
gedrag gaat vertonen! Hervat het spel/de beloning zodra uw hond zich
weer "gedraagt". In de tussentijd negeert u het angstige gedrag van
uw hond volkomen (niet mopperen, niet troosten; gewoon niet
reageren). Wanneer u dit consequent herhaalt dan gaat uw hond de
komst van een andere hond zien als de voorbode van iets leuks in
plaats van als iets bedreigends (namelijk dat u met hem gaat spelen
of dat hij iets lekkers kan verdienen).
Of angstig gedrag kan worden afgeleerd is vooral afhankelijk van de
oorzaak. Wanneer de basis van de angst een slechte inprenting /
socialisatie is, dan is de kans op verbetering klein (maar niet
onmogelijk). Is de angst op latere leeftijd ontstaan, dan is in de
meeste gevallen verbetering of zelfs "genezing" mogelijk.
In sommige gevallen is het raadzaam om in geval van angsten
gedragstherapie te ondersteunen met medicijnen, al dan niet op
natuurlijke basis. Bach Bloesem Remedies bijvoorbeeld, hebben ons al
heel vaak bewezen zeer effectief te kunnen zijn tegen allerlei
angsten!
bron:http://hondenfokkersforum.com |